gdo yararları zararları

GDO, genetiği değiştirilmiş organizma şeklinde açıklanan bir kavramdır. GDO modern dünyanın gerekliliklerinden birisi olarak kabul edilse de GDO’nun yararları olduğu kadar GDO’nun zararları da bulunmaktadır. GDO genel olarak bir canlıda yer alan özelliklerin diğer canlıdaki verimi arttırmak adına bu özelliklerin diğer canlıya aktarılması olayıdır. Bu durum da yeni meydana gelen canlıya da genetiği değiştirilmiş organizma denilmektedir.

Dünya nüfusu her geçen gün arttığından dolayı ilerleyen zaman içerisinde yiyecek sıkıntısı yaşanacağına dair hissiyatın oluşması GDO’nun özellikle verimi arttırmak adına bitkilerde denenmesine neden olmuştur. Yapılan çalışmalar sonucunda birçok bitki türünde olumlu sonuçlar alındığı ve verimi %50 gibi oranlarda arttırıldığı bilinmektedir. GDO en çok temel gereksinim olarak görülmesinden dolayı soya, pamuk ve mısır gibi bitkilere uygulanmaktadır. Amerika, Kanada, Arjantin, Avustralya, Çin ve Güney Afrika GDO’lu besin uygulamasını yoğun bir şekilde gerçekleştiren ülkeler arasında yer alıyor. Ekonomik gelir seviyesini üst noktalara çekmesinden dolayı GDO uygulamasının neredeyse dünya üzerinde yer alan her ülkeye yayıldığı da bilinmektedir.

GDO, genel olarak bir organizmada yer alan üstün özelliklerin başka bir organizmaya aktarılması ya da verimi düşüren özelliklerin değiştirilmesi durumudur. Bir organizmanın genetiği değiştirildiği zaman bu değişikliliğin diğer canlılara aktarılması yani devamlılığının sağlanması mümkündür. Bunun temel sebebi de hücre içerisinde yer alan genetik bilgilerin bulunduğu DNA ve RNA’nın yeni dünyaya gelen canlılara birebir şekilde aktarılmasıdır. Sizlere bu durumu Gregor Mendel kimdir konumuzda detaylı bir şekilde anlatmıştık.

GDO sayesinde birçok bitki türünün normal şartlarda dayanamayacağı ortamlarda yetiştirilmesi sağlanmaktadır. Örneğin aşırı soğuklara dayanıklı olan kutup ayısının geninde yer alan soğuğa karşı dayanıklılık bir patatese aktarılarak patatesin aşırı derece soğuk olan ortamlarda yetiştirilmesi sağlanabilir.

Genetiği değiştirilmiş organizmasının meydana getirilebilmesi adına ilk olarak bir hücreden söz edilen genin alınması icap eder. Genom’dan DNA segmentlerinin alınmasında restriksiyon endonükleaz şeklinde tabir edilen muhtelif enzimler kullanılır. Daha sonrasında bu gen, daha önceden belirlenmiş olan bir organizma içerisinde çoğaltılır. Genin bir öteki genomda DNA iplikçiğine dahil olmasında DNA-ligaz enzimlerinden fayda sağlanır ve bu uygulama esnasında vektörler kullanılmaktadır. Vektör hücreye sıkıca bağlanır ve yeni geni DNA iplikçiğine ilave eder. Organizma bu olaydan sonra ilgili yeni geni çoğaltmaya başlar ve karşılığı olarak bilinen proteini sentezler.

GDO’nun yararları sayıldığında şüphesiz ilk sırada verimi arttırması yer almaktadır. Normal şartlarda bir bitkiden 10 kilo meyve alınırken ilgili bitkiye GDO uygulanması durumunda 30 kilo meyve alınabilmektedir. Ayrıca bazı bitkilere yeni genler aktarılarak ilgili bitkilerin olgunlaşma süreleri kısaltılabilir. Bu sayede yıl içerisinde birden fazla hasadın yapılması ve doğal olarak verimin ciddi derecede artması mümkündür. Bazı bilim insanları GDO’yu bitkilere uygulayarak yeni tatlar elde etmeye çalışsa da bunun bilim dünyasında yadırgandığı bilinmektedir.

 

GDO uygulamasının basına yansımayan çeşitlerinin de olduğu düşünülüyor. GDO sayesinde farklı hayvan türlerinin elde edildiği ve bu sayede yeni ürünlerin piyasaya sürüldüğü düşünüyor. Bu durum şimdilik bir varsayım olduğundan dolayı kesin bir şey söyleyemiyoruz ancak GDO sayesinde birçok farklı balık türünün üretildiği ve kısa zaman içerisinde bu balık türlerinin insanların tüketimine sunulacağı bilinmektedir. Günümüzde amansız hastalık olarak adlandırılan birçok hatalık türünün genler üzerinde değişiklik yapılarak tamamen yok edilebilineceği söylenmektedir. Bu durumun hayata geçirilmesi durumunda özellikle kanser ve AIDS gibi birçok hastalığın ortadan kaldırılacağı aşikardır. İlgili gelişmenin hayata geçirilmesi durumunda birçok hastalık kesinlikle tarih olacaktır.
gdo yararları zararları
GDO’nun zararları da hafife alınmayacak kadar çoktur. Bazı genetiği değiştirilmiş olan organizmaların insan sağlığını tehdit edici yönde enzimler salgıladığı görülmüştür. Örneğin patateslerdeki verimi arttırmak adına yapılan değişiklikler sonucunda bu patatesleri yiyen farelerin zehirlenip hayatlarını kaybettikleri bilinenler arasında yer alıyor. Mısır, domates, patates, pirinç, soya, buğday, kabak, bal kabağı, ayçiçeği, yer fıstığı, bazı balık türleri GDO uygulamasının en çok yapıldığı canlı türleridir. Dini açıdan bitkilerin veya herhangi bir canlının genetiği ile oynaması günah kabul edilmektedir. Bu durum da GDO uygulamasının İslam dünyasında pek rağbet görmemesine neden olmaktadır.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here