Ciddi derecede toprak kayıplarına ve yerleşim yerlerinde meydana gelmesi halinde çok sayıda can kaybına neden olan heyelan, toprak üst tabakasında meydana gelen büyük kütlesel hareketlere denilmektedir. Heyelan nasıl oluşur derseniz öncelikle heyelan çeşitlerinin ele alınması gerekmektedir. Bu nedenden dolayı heyelan hakkındaki tüm ayrıları sizlere aktaracağız.

Heyelan, ülke sınırlarımız içerisinde görülen ve büyük zarar neden olan bir doğa olayıdır. Heyelanın gerçekleşmesi için bir yamacın yani eğitimli yükseltinin olması gerekmektedir. Heyelan yamaç üzerinde yer alan taşların, kayaların ve toprak tabakasının büyük kütleler halinde yamaçtan aşağıya doğru kayması olayına denilmektedir. İlgili durum küçük kütleler halinde de gerçekleşebilir ancak küçük kütleler halinde olan heyelan durumları bir önem arz etmez. Uzmanlar çalışmalarını daha çok büyük heyelanlar üzerine yönlendirmiştir.

Heyelanın büyük çaplı ya da küçük çağlı olmasını etkileyen birçok faktör bulunmaktadır. Bu faktörlerin başında şüphesiz yamaç eğimi baş sırada yer alır. Yapılan gözlemlemeler sonucunda yamaç eğitimin fazla olduğu alanlarda meydana gelen heyelanın büyük kütleler halinde olduğu belirlenmiştir. Bu durumun temel sebebi eğitim etkisi ile toprakların kopup kayması daha kolaydır. Karadeniz bölgemiz coğrafi yapısı bakımından kesin yani kuvvetli yamaçlara sahip olmasından dolayı bu bölgede görülen heyelanlar büyük kütleler şeklindedir.

Heyelan şiddetine etki eden bir diğer husus ise meydana gelen yapıştır. Aşırı kar ve yağmur alan bölgelerde yer alan toprakların ciddi derecede yumuşak olması heyelan oluşumunu kolaylaştırır. Bu durumun temel sebebi aşırı duya doyan toprakta sürtünmenin çok alt değerlerde olmasıdır. Sürtünme az olduğundan dolayı toprak ve kayalar yamaçtan daha kolay bir şekilde ayrılır ve heyelan adı verilen olayın oluşmasına neden olur.
heyelanEğim ve yağış ne kadar fazla olsun heyelanın oluşmama olasılığı da bulunmaktadır. Bunun nedeni ise toprak yapıdır. Kaya ve toprakların özellikleri heyelan oluşumunda büyük rol oynar. İlgili yapı aşırı derecede gözenekli ise su sızması kolaylaşır ve bu sayede toprak yumuşar ve kolay bir şekilde heyelan oluştur. Mevcut yapı kayalıklardan ve gözeneksiz yapıdan oluşuyorsa aşırı derecede sert bir yapı oluşacağından dolayı heyelanın oluşma ihtimali yok denilecek kadar azdır diyebiliriz.

Toprak yeryüzünden tabakalar halinde yer alır. Sizlere toprak nasıl oluşur makalemizde bu konu hakkında detaylı bilgi vermiştir. Toprak tabası eğitim ile aynı yönde ise kopma için gerekli olan kuvvet gereksinimi daha azdır. Eğer eğime dik bir tabaka söz konusu ise toprağı bulunduğu konumdan koparmak için büyük kuvvetlere ihtiyaç duyulur. Bu durum da tabakaların uzanış yönünün heyelan oluşması ile ne kadar alakalı olduğunu açıklamak için yeterlidir.

Heyelan oluşma riski yüksek olan alanlar tespit edildiği zaman bu alanlarda yer alan yerleşimler devlet tarafından boşaltılmaktadır. Özellikle yamaç altlarında yer alan yerleşimler heyelan riski ile karşılaşma ihtimalinin yüksek olduğu yerledir. Birçok yurttaşımızın oluşan heyelanlar nedeniyle ölmesi yöneticilerin bu konuda adım atmalarına vesile olmuştur. Yapılan incelemeler ve araştırmalar sonrasında özellikle Karadeniz bölgesinde yer alan birçok yerleşim alanının başka yerlere taşıtıldığı bilinenler arasında yer alıyor.

Heyelanların oluşmasını engellemek için biz insanoğullarının yapabileceği çok sayıda şey bulunmaktadır. Yapılabilinecek şeyler arasında özellikle risk alanlarının boşaltılması yer alıyor. Ağaç dikmek gibi olaylar sadece erozyonun oluşmasını engeller. Heyelandan korunmak için yapılabilecek pek bir şey bulunmamaktadır. Yapılacak en güzel şeyin ilgili bölgelerden kaçmak olduğunu bilmenizi isteriz. Yaşam kaybına neden olmasa da ciddi toprak kayıplarına neden olan bir diğer durum erozyondur. Erozyon nasıl oluşur bağlantısından bu doğa olayı hakkında da bilgi alabilirsiniz.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here